Samenwerken om te groeien: energiehub in Beverwijk biedt ruimte bij netcongestie

Netcongestie vraagt om nieuwe oplossingen

Bij meerdere bedrijven in Beverwijk is de wens groot om om te verduurzamen en in te zetten op nieuwe technologieën. Ook bij TotalEnergies waar Niels Hermans werkt speelt dat. “We hebben technologie om onze processen te elektrificeren en daarmee CO₂-neutraal te worden,” vertelt hij. “Maar zodra we overstappen op elektriciteit, lopen we direct tegen de vermogenslimiet van onze aansluiting aan.”

Die limiet wordt dagelijks bereikt. Om overbelasting van het net te voorkomen, past het bedrijf al langere tijd peak shaving toe. “Zodra we in de buurt van de maximale piek komen, schalen we processen af. Pompen uit, installaties stilleggen, elektrificatie pauzeren. Dat werkt technisch, maar het is niet hoe je wilt ondernemen en hoe we kunnen groeien.”

Ook de gemeente Beverwijk herkent deze signalen. Wethouder Suzanne Klaassen ziet dat netcongestie een steeds grotere rem vormt op zowel verduurzaming als economische ontwikkeling. “Ondernemers willen vooruit, maar worden beperkt. Dat vraagt om andere vormen van samenwerking,” stelt zij.

Kijken naar wat er echt gebeurt

De eerste stap richting een oplossing was inzicht. Met ondersteuning van de gemeente, GreenBiz IJmond en Beverwijk Business Docks werden bedrijven met vergelijkbare uitdagingen bij elkaar gebracht en startte een gezamenlijke verkenning. Door bij meerdere bedrijven dezelfde meetapparatuur te installeren, werd het verbruiksprofiel per seconde inzichtelijk.

“Als je die profielen naast elkaar legt,” legt Jeroen Brakenhoff van Brakenhoff Transport uit, “zie je dat de pieken van bedrijven vaak niet samenvallen. De ene ondernemer heeft vooral overdag vermogen nodig, de ander juist ’s nachts.” Dat inzicht maakte iets duidelijk wat volgens Klaassen cruciaal is: “De discussie gaat vaak over tekorten, maar door beter te kijken, zie je dat er binnen het bestaande net soms meer mogelijk is dan gedacht.”

De energiehub als gezamenlijk antwoord

Vanuit die gedeelde analyse ontstond het idee voor een energiehub. In een energiehub delen bedrijven hun contractvermogen en maken ze onderlinge afspraken over wanneer wie vermogen gebruikt. “Het is eigenlijk geen energiecontract, maar een vermogenscontract,” aldus Niels Hermans. “Samen koop je vermogen in en verdeel je dat onderling.” Een concreet voorbeeld is de samenwerking die TotalEnergies en Brakenhoff Transport willen starten samen met enkele andere geëngageerde ondernemers. “Wij hebben ’s nachts veel vermogen nodig om elektrische vrachtwagens te laden,” zegt Brakenhoff. “zij gebruiken juist overdag veel stroom voor productie. Door dat slim te combineren, help je elkaar.”

Volgens Klaassen laat dit precies zien waarom de energiehub kansrijk is. “Je benut elkaars verschillen. Dat vraagt vertrouwen, maar het levert ook direct perspectief op voor verduurzaming en groei.”

Samenwerking vraagt meer dan techniek

Hoewel de technische kant belangrijk is, benadrukken zowel ondernemers als gemeente dat de echte uitdaging vaak organisatorisch is. Juridische afspraken, risicoverdeling en toetredingsvoorwaarden vragen zorgvuldige uitwerking. “De energiehub is niet iets wat je even snel regelt,” zegt Hermans. “Je moet afspraken maken waar iedereen zich comfortabel bij voelt.”

Daar ziet de gemeente opnieuw een rol voor zichzelf. “Wij lossen het probleem niet voor ondernemers op,” zegt Klaassen, “maar we helpen wel om het proces beheersbaar te maken. Door structuur aan te brengen, partijen te verbinden en te kijken naar wat binnen de regels mogelijk is.”

Eerste stap naar meer ruimte

Het ideaalbeeld is een proefproject met zo’n tien deelnemende bedrijven, waarbij ook andere ondernemers in de regio kunnen aansluiten als dat past binnen het profiel. “Als we die basis goed neerzetten, ontstaat er ruimte om verder te verduurzamen en te groeien,” zegt Hermans.

Volgens Klaassen is de energiehub vooral een belangrijke eerste stap. “Netverzwaring blijft nodig, maar dat kost tijd. Dit soort samenwerkingen laten zien dat je ondertussen niet stil hoeft te staan.”

Het verhaal uit Beverwijk laat zien hoeveel er mogelijk is wanneer partijen de krachten bundelen. Door inzicht te delen, samen te werken en verschillende rollen met elkaar te verbinden, ontstaat ruimte die individueel niet zichtbaar is. Netcongestie vraagt daarbij niet alleen om technische oplossingen, maar juist ook om gezamenlijke organisatie en maatschappelijke samenwerking. Of zoals Jeroen Brakenhoff het treffend samenvat: “Samen kom je gewoon veel verder dan ieder voor zich.”